23 Mayıs 2026 Cumartesi

Çevirmenliğe Veda...

Ve perde... 2012 yılında başladığım profesyonel çevirmenlik hayatıma bugün itibarıyla noktayı koyuyorum. Bundan sonra yayınevleri ve benzeri kuruluşlar için çevirmenlik ve editörlük yapmayacağım. 

Bu kararı almamın birkaç farklı sebebi var. Birincisi ailevi sağlık sorunları. Annemle babamın hastalıkları, hastane ve doktor ziyaretleri bir süredir hem vaktimin hem de enerjimin çoğunu alıyordu. Çeviri yapmaya ne zamanım ne de boş vaktim kalıyordu.

İkinci ve bir o kadar önemli olan etmense tabii ki bu işin maddi getirisinin artık yok denecek kadar az hâle gelmesi. 2012'de bu işe başladığımda asgarî ücret 700-800 TL civarındaydı. Bir kitap çevirdiğimde yaklaşık 3000 TL ücret alıyordum. Çeviri üç ay sürerse ayda 1000 TL gibi bir kazancım oluyordu. Yani asgarî ücretin biraz üzerinde. Sigortası yoktu ama bu kadarı bana yeterliydi. Sevdiğim işi yaparak para kazanma fırsatı doğmuştu. Böylece bu maceraya atılmış oldum.


Ancak serbest edebiyat çevirmenliği günümüz şartlarında sürdürülebilir bir meslek olmaktan çıkalı çok oldu. Asgarî ücret artık 28.000 - 33.000 TL civarında. Bir kitap çevirdiğimde aldığım ücretse ortalama 30.000 TL. Yine üç ay süren hummalı bir çalışmanın ardından alıyorum bu ücreti. Bu da ayda 10.000 TL'ye denk geliyor. O da ücretimi vaktinde alabilirsem tabii... Genelde kitabı teslim ettikten iki ay sonra ödeniyor. Bazen de 1 sene sonra. O da şanslıysanız... 2 sene telifini alamadığım çevirilerim oldu, inanın. Bir daha yayınevlerinden iş alamam korkusuyla, elinizde sözleşme olmasına rağmen kuzu kuzu bekliyorsunuz paranızın yatırılmasını.


Son birkaç yılda yapay zekânın iyice yaygınlaşması çeviri ücretlerinde düşüşe sebep olduğu gibi, bazı yayınevleri de eserlerini makine çevirisiyle, daha ucuza basmayı tercih ediyor. Bu da gelen iş sayısında hatırı sayılır bir azalmaya neden oldu. 


Velhasılıkelam, çevirmenliği bırakıyorum. Önümüzde Pegasus Yayınları'ndan çıkacak 2 tane Ender (Orson Scott Card) kitabı daha var. Bunlar da basıldığında son çevirilerim olacaklar. 


Aslında daha yapmak istediğim çok şey vardı. The Vagrant'ı çevirmek isterdim. Witcher kitaplarının çevirilerini düzeltmek isterdim. China Mieville kitaplarının çevirilerini düzeltmek isterdim. Brandon Sanderson'dan bir kitap çevirmek isterdim. Dresden Dosyaları'nı çevirmek isterdim... Ama işte... Bu hikâyenin sonuna geldik. 


Bugüne kadar bana destek veren, değerli yorumlarını esirgemeyen, çalışmalarımı öneren, inceleyen, tez konusu edinen, benimle röportaj yapan ve çeşitli mecralarda sevdikleri çevirmenler arasında adımı zikreden herkese sonsuz teşekkürler.


Şimdi biraz aile tarafına ağırlık vereceğim. Belki sonra, vakit bulabilirsem, eskisi gibi kendi hikâyelerimi karalamaya dönebilirim. Belki...